Kampen/Lelystad – Vandaag wordt begonnen met werkzaamheden voor conservering van het wrak van de IJsselkogge. Het 20 meter lange handelsschip werd begin 2016 uit de IJssel bij Kampen gehaald. 

Daarna werd de kogge naar Batavialand in Lelystad gevaren. De lichting werd mogelijk gemaakt door een nauwe samenwerking van Rijkswaterstaat, de gemeente Kampen, ADC ArcheoProjecten, Batavialand en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. Voor Kampen is het behoud en de terugkeer van de IJsselkogge belangrijk. Nadat de conservering is afgerond komt het houten schip weer naar Kampen. De komende jaren wordt onderzocht waar en hoe het geëxposeerd kan worden, zodat er tijdig een besluit kan worden genomen en de expositieruimte kan worden gerealiseerd.

Zware westerstorm
Na de berging van de IJsselkogge zijn het scheepswrak en de bijbehorende losse onderdelen schoongemaakt, gedocumenteerd en onderzocht op houtkwaliteit. Op deze wijze is de juiste conserveringsmethode bepaald. Op 17 oktober 2017 ondertekenden Programmadirecteur Ruimte voor de Rivier van Rijkswaterstaat Martin Hoenderkamp en directeur Susan Lammers van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed het conserveringsbesluit. Begin 2018 werd het dak van het conserveringsstation onherstelbaar beschadigd door een zware westerstorm. In afwachting van vervanging werden de werkzaamheden aangepast en uitgesteld. Met een nieuw dak en een aantal noodzakelijke aanpassingen aan het conserveringsstation kan de conservering van de IJsselkogge beginnen.

Langzaam gedroogd
Houten schepen en voorwerpen die eeuwenlang in de bodem liggen zijn verzadigd met water. Opgegraven hout dat niet wordt natgehouden of geconserveerd, zal door uitdroging gaan krimpen, scheuren en vervormen. Belangrijk is dat het hout nat blijft, tot de conserveringsbehandeling begint. De conservering van de IJsselkogge gebeurt door impregnatie met polyethyleenglycol (PEG). Dit is een wasachtige substantie, die de plaats van het water in de houtcellen overneemt. Hierdoor blijft het hout gezwollen en wordt vormverlies tegen gegaan. Onderzoek heeft uitgewezen dat het hout van de IJsselkogge een harde kern en een zacht oppervlak heeft. Hierdoor is het geschikt om handmatig te worden besproeid met een PEG-oplossing. Daarna wordt het hout langzaam gedroogd en wordt de hoge luchtvochtigheid in de ruimte waar de kogge staat geleidelijk teruggebracht tot normale waarden, zodat de kogge kan worden geëxposeerd.

Aandacht vasthouden
Het conserveren duurt ongeveer zes jaar. Op woensdag 9 januari bracht het college van Kampen een werkbezoek aan het schip. Een laatste kans, want de komende jaren is de IJsselkogge tijdens het conserveringsproces niet meer te bezichtigen. Tijdens het conserveringsproces zet Kampen zich in om de aandacht voor de IJsselkogge vast te houden. In november vorig jaar presenteerde maritiem archeoloog Wouter Waldus zijn boek over de IJsselkogge. In het najaar van 2019 wordt een expositie over de IJsselkogge georganiseerd door Stedelijk Museum Kampen, het Stadsarchief en de Koggewerf. Tevens is een website in ontwikkeling waarop de terugkeer van de IJsselkogge te volgen zal zijn.